گام های لرزان استاندارد، روی پله های وسایل پارک های بازی!

ایمنی و استاندارد سازی وسایل پارک های بازی جدی گرفته نمی شود.

فردیس نیوز - بعد از ظهر یک روز تابستان است. خانواده به اصرار بچه ها برای ساعتی تفریح به پارک می روند. اکثر وسایل بازی پارک زنگ زده و رنگ رو رفته اند. برخی از آنها شکسته اند و بقیه نیز شرایط مناسبی ندارند. در کنار پارک بازی یک قصر بادی نیز دایر شده و بچه ها با شور و نشاط از روی آن سر می خورند. برای استفاده از آن نیازی به تهیه بلیط نیست. کافی است بچه ها دو هزار تومان ناقابل به متصدی پرداخت کنند و وارد قصر رویاهایشان شوند! کنار قصر بادی اثری از تابلوی قوانین و شرایط استفاده از قصر بادی دیده نمی شود. فاطمه 4 ساله و علی 8 ساله هم برای بازی وارد محوطه می شوند. اما هنوز چند دقیقه از بازی شان نگذشته است که ناگهان بخشی از دیواره قصر سوراخ می شود و باد قصر بلافاصله خالی می شود و تعدادی از بچه ها از پشت قصر به زمین سقوط می کنند. این ماجرا و ماجراهایی از این دست حکایت پارک ها و شهر بازی هایی که در اکثر شهر های استان کم و بیش رخ می دهند.

اهمیت بازی در سنین کودکی

اهمیت بازی در سنین کودکی و نقش آن در شکل گیری شخصیت کودکان و میزان یادگیری اصول و آموزه های اجتماعی بر هیچ کس پوشیده نیست و اکثر کارشناسان و متخصصین علوم روان شناسی نیز بر این نکته تاکید دارند که بازی در فرآیند شکل گیری شخصیت کودکان نفش مهمی ایفا می کند. بنابراین خانواده ها سعی می کنند با اختصاص دادن بخشی از اوقات فراغت کودکان شان ]علی الخصوص در تابستان[ به انجام بازی در فضا های روباز نظیر پارک ها و شهر بازی ها، ضمن فراهم کردن محیطی شاداب و و فرح بخش برای آنها، راه های رسیدن به تکامل شخصیتی و فیزیکی آنها را هموار کنند.

الفبای بازی در مکان های عمومی

بازی در مکان های عمومی و به صورت گروهی ، تفاوت هایی با بازی در منزل دارد. از آنجا که بازی در مکان های عمومی نظیر مدارس، مهدهای کودک، پارک ها و شهر های بازی  به صورت گروهی می باشد و از وسایل مختلف بازی استفاده می شود، رعایت نکات ایمنی و داشتن آگاهی از نحوه استفاده از وسایل بازی موجود بیش از مکان های دیگر ضروری است. در این مکان ها مربیان یا متصدیان پارک ها باید در حین بازی در فضای باز و استفاده از وسایل بازی ، علاوه بر آموزش نحوه استفاده از وسایل بازی به سایر مسائل نظیر ایستادن در صف ، مراقبت از بچه های کوچکتر و مراعات قوانین بازی گروهی نیز توجه داشته باشد. کنترل بچه ها در حین بازی در فضا های باز و استفاده از وسایلی که عموماً متحرک هستند امری لازم و محتوم است و در صورت عدم رعایت نکات ایمنی ممکن است سلامت کودکان به خطر بیفتد. البته رعایت موارد فوق در صورتی مثمر فایده خواهد بود که در پارک ها و شهر های بازی از وسایل استاندارد و با کیفیت استفاده شود. رعايت استاندارد ايمني در مهدهاي کودک، پارک ها و شهر های بازی به منظور جلوگيري از بروز هرگونه حوادث الزامي است. سازمان ملي استاندارد تاکنون 32 فقره استاندارد ملي در مورد اجراي استانداردهاي اسباب بازي، تجهيزات زمين بازي، تجهيزات شهربازي، اجراي استاندارد این مکان ها و استانداردهاي مرتبط با ايمني کودکان تدوين کرده است.

شادی و تفریح یا دلهره و استرس

هر چند کمتر خانواده ای در هنگام انتخاب شهر بازی یا پارک به استاندارد بودن وسایل بازی آن توجه می کند، و اساساً امکان شناسایی وسایل استاندارد یا معیوب توسط خانواده ها امکان ندارد. در واقع رعایت مسائل امنیتی و توجه به استاندارد وسایل بازی باید از سوی مسئولین فضای سبز پارک ها یا گردانندگان شهرهای بازی صورت پذیرد. امروزه در اکثر پارک ها یا شهر های بازی کمتر به مسائل ایمنی توجه می شود. بست هاي شکسته، بلبرينگ هاي زنگ زده و معيوب، زنجيرهاي غير مطمئن و نامتوازن تاب ها، کف سازي خطرناک مملو از سنگ و ماسه وشن، وسايل بازي فلزي کهنه و غير استاندارد و ... حاکی از به بازی گرفته شدن استاندارد در شهر های بازی و پارک ها است. وجود این وسایل غیر استاندارد در پارک ها علاوه بر احتمال بروز حوادث ناگوار برای کودکان، باعث افزایش دلهره و نگرانی والدینی می شود که برای گذراندن ساعاتی خوش به این مکان ها می روند.

استاندارد در پارک ها و شهر های بازی

در اکثر کشور های دنیا استانداردهاي مختلفي براي وسايل بازي تعريف مي شود. به طور کلي وسايل بازي از ۲ نظر فيزيکي و شيميايي بررسي مي شوند. بخش استاندارد های مواد شیمیایی شامل آزمون هاي بررسی ميزان آرسنيک، باريم، کادميم، کرم، سرب و جيوه در مواد به کار رفته در وسایل بازی می باشد. همچنين در بخش استاندارد های فيزيکي شامل آزمون هاي بررسی مواردی نظیر داشتن لبه تيز، نوک تيز، سقوط، گشتاور،کشش، فشردگي، مواد، استفاده درست و  نادرست، پرتاب و انواع صداها، احتمال شکستن و ... مد نظر می باشند. بدون شک بررسی این موارد نیاز به متخصصین و افرادی دارد که در این زمینه تجربه کافی دارند، در صورتی که در کشور ما عمدتاً انجام خرید وسایل بازی جهت پارک ها و شهر های بازی توسط مسئولین خرید سازمان ها انجام می شود که مسلماً شناختی از مواد شیمیایی مجاز و غیر مجاز در ساخت وسایل بازی ندارند و بیشتر به برند و یا نام شرکت ها، ارزانی محصول، نحوه همکاری آنها و یا نوع پرداخت مبالغ اهمیت می دهند.

نگهداری از وسایل بازی

نگهداری از وسایل بازی یکی دیگر از نکات قابل توجه در این خصوص به شمار می رود. متاسفانه در کشور ما در نصب و نگهداری این وسایل نیز نیازی به تجارب متخصصین امر احساس نمی شود و هر وقت وسیله ای کاملاً از کار بیفتد یا شکستگی و استهلاک آن کاملاً مشهود باشد، توسط یک جوشکار دوره گرد یا جوشکار واحد خدمات شهرداری تعویض یا تعمیر می شود و عملاً از بازدید های دوره ای خبری نیست. دلیل این مدعا حوادث ریز و درشتی که بعضاً در پارکها، شهر های بازی و مهدهای کودک شهرستان ها رخ می دهد.

  اصول ايمني در شهر های بازی، پارک ها و مهدكودك ها:

از مهمترين فاكتورهاي ارزيابي ايمني در شهر های بازی، پارک ها و مهدكودك ها، سطح فضاي بازي، طراحي وسايل ، مراقبت و نگهداري از وسايل مي باشند.

 سطح زمين بازي:

 سطح زمين بازي يكي از مهمترين عوامل كاهش دهنده ميزان جراحت هنگام افتادن از وسايل بازي مي باشد. سطح زير وسايل بازي بايد به اندازه كافي نرم و حجيم باشد تا هنگام سقوط بچه ها مانع آسيب ديدگي شود. سيمان، آسفالت ، بتن و سنگ فرش به هيچ عنوان براي سطح زير وسايل بازي مناسب نيستند و غيرايمن و غيرقابل قبول هستند. چمن، خاك و خاك فشرده نيز نامناسب هستند ، چرا كه آب و هوا و نوع پوشش بچه ها باعث كم شدن قابليت اين مواد در محافظت از بچه ها مي شوند.  سطح بازي بايد عاري از آب و نخاله هاي مختلف نظير صخره، شاخه ، ريشه درخت و ...  باشد تا باعث زمين خوردن بچه ها نشود. همچنين اين سطح بايد فاقد موادي نظير چوب شكسته و آهن زنگ زده يا تكه هاي سيمان و سنگ شكسته باشد.  سطح محوطه بازي بايد از مواد نرمي مانند خاك اره، شن، ماسه نرم، كانوچوي نرم شده پر شده باشد. سنگفرش ساخته شده از مواد كائوچوئي كه از نظر ايمني تست شده باشد نيز مناسب است. سطح زير وسايلي كه كمتر از 5/2 متر ارتفاع دارند ، بايد حداقل 30 سانتي متر از مواد نرم ذكر شده پر شده باشد. در ضمن مواد نبايد به صورت بسته بندي مورد استفاده قرار گيرند چون خاصيت نرم بودن و انعطاف پذيري آنها كم مي شود.   اگر ارتفاع بچه ها و سطح (مثلاً پريدن از سكو) بالاتر از 7/3باشد، اين سطح مناسب و ايمن نيست و بايد از هرگونه پريدن خوداري شود .در مجموع استفاده از تجهيزات با ارتفاع بلند در مهد هاي كودك جايز نيست.فضاي پشت وسايل بازي نيز تا 2 متر بايد از مواد نرم پر شده باشد. با توجه به بلندي سرسره و تاب استفاده از مواد نرم در اطراف اين وسايل بيش از ساير وسايل ،ضروري مي نمايد. در ضمن به خاطر داشته باشيد استفاده از مواد نرم از بروز حوادث نمي كاهند ، بلكه باعث رساندن جراحت به حداقل مي شوند و رعايت ايمني در هر حال ضروري و طبيعي است.  همچنين هر قدر كه ارتفاع تجهيزات بيشتر باشد خطر جراحت و سقوط از آن بيشتر است و مراقت بيشتر از كودكان در اين مكان ها ضروري است.

  طراحي و فضا:

ذکر این نکته بسیار اهمیت دارد که تجهيزات بازی بايد براي دو گروه سني متفاوت طراحي شوند. گروه سني  2 الي 5 سال (پيش دبستاني) و 5 الي 12 سال (كودكان مدرسه اي). در مکان های استاندارد و ايمن،  فضاي محيط بازي اين در گروه سني كاملاً متمايز از يكديگر مي باشند. به منظور جلوگيري از ازدحام و آسیب دیدگی، بچه هاي كوچك نبايد از تجهيزات گروه سنی بزرگتر استفاده كنند. به علاوه بچه هاي بزرگتر نيز نبايد از وسايل گروه كوچكتر استفاده كنند چرا كه وسايل كوچك و فضاي اختصاص يافته به آنها ممكن است براي بزرگترها دردسر ايجاد كند. چند نكته كه بايد در چیدمان تجهیزات و وسایل بازی به آنها توجه كرد.

 براي وسايلي كه در ارتفاع قرار دارند ،  حتماً باید نرده هاي ايمني و  حفاظ نصب شود.

وسايل با ارتفاع بالاتر از 67 سانتي متر  بايد حداقل 70/2 متر  از يكديگر فاصله داشته باشند.

تاب ، الاكلنگ و ديگر تجهيزات داراي حركت ، بايد در فضايي جدا از محل بازي ساير بچه ها قرار داده شوند.

 تاب بايد حداقل 2 حفاظ داشته باشد.

 هر تاب بايد حفاظ مخصوص به خود را داشته باشد.

 هر تاب بايد حداقل 60 سانتي متر از ديگري فاصله داشته باشد و حداقل 67 سانتي متر از فضاي ساير وسايل و نرده ايمني فاصله داشته باشد.

اين وسايل نبايد داراي قسمتي باشند كه خداي ناكرده سر، دست، پا، عضو ديگر آنها داخل وسيله گير كند. كليه منافذ و جاهاي باز (مثلاپله هاي نردبان سرسره) نبايد كمتر از 9 سانتي متر يا بيشتر از 32 سانتي متر باشند.  وسايلي با قسمتهاي متحرك نظير تاب، الاكلنگ نبايد داراي قسمتي باشند كه دست يا ساير قسمتهاي بدن بچه ها در آن گير كند. سطح اين وسايل نبايد داراي خوردگي يا زنگ زدگي باشد و باعث به وجود آمدن جراحت در اندام بچه ها شوند.

  نگهداري و مراقبت

 فرقي نمي كند كه بچه در خانه بازي كند يا در يك مهد كودك يا پارك یا شهر بازی؛ تميز و ايمن بودن وسايل جزء نكات ضروري مي باشند. هيچ وسيله اي نبايد شكسته يا خراب باشد. وسايل فلزي نبايد زنگار داشته باشند ، وسايل چوبي نبايد ترك داشته باشند، يا تراشه ريز داشته  باشند. حصار اطراف محوطه وسايل بازي بايد كامل و به اندازه  باشد تا مبادا بچه ها به طور ناگهاني از آن خارج يا وارد آن شوند. (با حالت دو)  مواد پوشاننده سطح محيط بازي علي الخصوص اطراف تاب، سرسره، چرخ وفلك، بايد به طور مرتب كنترل شوند تا حالت نرمي خود را حفظ كنند. تجهيزات بازی  بايد از مواد بادوام و استاندارد ساخته شده باشند كه از هم جدا نشوند و در اثر تغييرات آب و هوا خراب نشوند. بخش هايي نظير قسمتهاي سفت ، قسمتهاي قلاب مانند ، پيچ ها و يا لبه هاي تيز و انتهايي را بايد به طور مرتب بازديد كرد. در صورت استفاده از جعبه ماسه بادی یا استخر توپ  بايد دائما جعبه را از نظر وجود اشياء خارجي نظير وسايل تيز، شيشه شكسته، سنگ ريزه و كنترل كرد و در صورت مسقف نبودن فضا، هنگام شب روي آنها با يك لايه محافظ پوشيده شود تا مانع نفوذ حيوانات و حشرات به داخل آن شود.

سخن آخر

در جامعه کنونی که سکونت در مجتمع های آپارتمانی و بازی های رایانه ای و مجازی، تحرک و جنب و جوش را در کودکان و نوجوانان به حداقل رسانده اند و از سویی دشمن به قصد تهاجم فرهنگی با همین ابزار بازی و سرگرمی های مجازی، قدرت اندیشیدن و تفکر را در نسل جوان نشانه رفته است و با تولید انواع بازی های رایانه ای و کامپیوتری سعی در تغییر نگرش و تفکر نسل جوان در حال رشد را دارد، انجام بازی در فضاهای شاد و متنوع و به صورت دسته جمعی می تواند به عنوان راهکاری در کاهش اثرات مخرب این نوع بازی های رایانه ای باشد. به علاوه تحرک و جنب و جوش در سنین کودکی باعث تقویت قوای جسمی و ذهنی کودک در بزرگسالی خواهد شد. فلذا توجه به استاندارد های لازم و ایجاد فضاهای ایمن در سطح شهر ها جهت پر کردن اوقات فراغت نسل جوان تر بیش از گذشته ضروری به می رسد. امید است متولیان امر و مسئولین محترم شهر داری ها و فضای سبز در ایجاد، توسعه و نگهداری و بازدید علمی از فضاها و مکان ها بازی کودکان، راه را توسعه همه جانبه کودکان امروز و آینده سازان فردا هموار سازند تا خانواده ها در انتخاب گزینه پارک یا شهر بازی برای پر کردن اوقات فراغت فرزندان شان به خود تردید راه ندهند و نگران خطر آفرین بودن وسایل شهر های بازی و پارک ها نباشند .

طنزنویس فردیس نیوز : وحید حاج سعیدی 


ارسال نظرات
نام:
ایمیل:
کد امنیتی:
SecImgSes
* نظر:
حوزه و دانشگاه